NBP w UE - przygotowania do wejścia do strefy euro

1. Wstęp.

Bankowość jest jednym z najstarszych oraz najważniejszych typów działalności człowieka. Pierwsze środki pieniężne pochodzą ze Starożytności ( Chiny, Cesarstwo Rzymskie). Polegało to wówczas na wypożyczaniu, przez kapłanów zgromadzonego w świątyniach złota i srebra. Pionierami w bankowości byli jednak średniowieczni wekslarze, którzy wymieniali miejscowe monety na zagraniczne złoto, lub srebro i odwrotnie. Najstarszym bankiem centralnym jest Bank Szwecji (Sveriges Riksbank), utworzony w 1668 roku. Za rzeczywisty rozwój bankowości centralnej uważa się jednak powstanie w 1694 roku Banku Anglii (Bank of England), który zastosował nowoczesne wówczas rozwiązania instytucjonalno-finansowe.
   Choć Narodowy Bank Polski rozpoczął swoją działalność w 1945 r., przyjmuje się jednak, iż początki bankowości centralnej w Polsce sięgają roku 1924. W tym czasie Sejm uchwalił przeprowadzenie reformy walutowej (w miejsce zniszczonej hiperinflacją marki polskiej wszedł do obiegu złoty polski) i utworzenie 24 kwietnia 1924 r. Banku Polskiego S.A., który był bez wątpienia bardzo ważną instytucją w Drugiej Rzeczypospolitej. Za współtwórcę Banku Polskiego S.A. uważa się Władysława Grabskiego ? wybitnego polityka i ekonomistę.
   Banki centralne zawsze odgrywały istotną rolę w polityce gospodarczej państwa. Polityka monetarna, którą realizuje bank centralny, stała się głównym narzędziem stabilizacji makroekonomicznej. W Zjednoczonej Europie, do której należy również Polska, funkcje realizowane przez bank centralny, nabrały jeszcze większego znaczenia. Utworzenie w ramach Unii Europejskiej (UE) Unii Walutowej (UW), wiązało się z koniecznością zmodernizowania bankowości centralnej krajów uczestniczących w UW. Tradycyjne funkcje banków centralnych przejęła nowa instytucja, jaką był Europejski System Banków Centralnych (ESBC). Wraz ze wstąpieniem Polski do UE (1 maja 2004 roku) Narodowy Bank Polski (NBP), stał się również członkiem ESBC.